Świadek w sprawie rozwodowej

Decyzja o rozwodzie zapadła. Emocje buzują, a Ty układasz w głowie listę osób, które potwierdzą, jakim potworem jest Twój współmałżonek. W Twojej głowie to wygląda jak scena z amerykańskiego filmu: świadek wchodzi, wygłasza mowę, sędzia bije brawo, a Ty wygrywasz wszystko.

Rzeczywistość na sali sądowej we Wrocławiu wygląda jednak zupełnie inaczej. Dobór świadków to strategia, a nie konkurs popularności. Jeden niewłaściwy ruch, jedno źle zadane pytanie, a świadek, który miał Ci pomóc, pogrąży Cię szybciej niż najlepszy adwokat strony przeciwnej.

Kogo powołać na świadka?

Zacznijmy od podstawy. Świadkiem w sprawie o rozwód może być każda osoba, która posiada wiedzę na temat rozkładu Waszego pożycia małżeńskiego. Brzmi prosto? Teoretycznie tak. Ale diabeł tkwi w szczegółach.

Sąd interesują konkretne fakty. Nie opinie, nie domysły, nie „wydaje mi się”. Sędzia zapyta świadka: „Czy widział Pan, jak pozwany uderzył powódkę?” albo „Czy słyszała Pani awantury wszczynane przez pozwanego?”.

Jeśli świadek odpowie: „Nie widziałem, ale Kasia mi mówiła, że ją bije” – taki dowód jest słaby. Szukamy osób, które były, widziały i słyszały. Mogą to być osoby, które widziały Was razem na imprezach, słyszały kłótnie przez ścianę, albo widziały SMS-y, które przypadkiem wyświetliły się na telefonie małżonka.

Rodzina, znajomi, sąsiedzi – wiarygodność

To jest pole minowe. Oczywiście, najwięcej o Twoim małżeństwie wiedzą Twoi rodzice i rodzeństwo. Ale Sąd doskonale wie, że rodzina zawsze stanie po Twojej stronie. Zeznania mamy czy taty są traktowane z dużą rezerwą, bo naturalnym jest, że chcą Cię chronić.

Z kolei sąsiedzi to często „świadkowie mimo woli”. W Polsce panuje zasada „wolnoć Tomku w swoim domku” i sąsiedzi często nie chcą się mieszać. Gdy dostaną wezwanie, przyjdą do sądu wściekli, że muszą tracić dzień pracy. Często zasłaniają się niepamięcią: „Ja tam nic nie słyszałem, u nich zawsze było cicho”.

Kluczem do sukcesu jest dywersyfikacja świadków. Idealny zestaw to: ktoś z rodziny (dla tła emocjonalnego), ktoś neutralny (np. niania, nauczycielka, wspólny znajomy) i twarde dowody (dokumenty, nagrania).

Z życia wzięte – historia z sali sądowej

Pamiętam sprawę Klienta, nazwijmy go Marek. Marek chciał udowodnić, że żona go zdradza. Miał „asa w rękawie” – swojego najlepszego przyjaciela, Piotra. Piotr miał zeznać, że widział żonę Marka w dwuznacznej sytuacji w restauracji.

Piotr wszedł na salę pewny siebie. Ale adwokat żony zaczął drążyć: „O której to było godzinie? Przy którym stoliku? Co dokładnie robili?”. Piotr zaczął się gubić. W końcu, przyciśnięty pytaniami, wypalił: „No Marek mi powiedział, że tam byli, ja tylko pojechałem sprawdzić, czy auto stoi pod lokalem”.

Czar prysł. Sędzia uznał Piotra za niewiarygodnego, a cała strategia Marka runęła jak domek z kart. To lekcja dla Ciebie: nigdy nie instruuj świadka, co ma mówić, jeśli tego nie widział. Prawda i tak wyjdzie na jaw, a kłamstwo zniszczy Twoją wiarygodność.

Kto ma prawo odmówić składania zeznań?

To bardzo ważny punkt, o którym często zapominacie. Prawo chroni więzi rodzinne. Osoby najbliższe dla stron mają prawo odmówić składania zeznań.

Kto dokładnie?
* Rodzice,
* Dziadkowie,
* Dzieci (o ile ukończyły odpowiedni wiek i sąd dopuścił dowód),
* Rodzeństwo,
* Teściowie (nawet po rozwodzie, powinowactwo trwa!).

Ważne jest to, że muszą stawić się w sądzie na wezwanie. Dopiero przed sędzią, po sprawdzeniu obecności, oświadczają: „Korzystam z prawa do odmowy składania zeznań”. Sąd nie może ich zmusić do mówienia. Jeśli jednak zdecydują się zeznawać, muszą mówić prawdę. Nie można „trochę zeznawać, a na trudne pytania nie odpowiadać”. Albo wszystko, albo nic.

Odpowiedzialność karna za fałszywe zeznania

Musisz mieć świadomość, że świadek przed rozpoczęciem przesłuchania składa przyrzeczenie (chyba że strony zwolnią go z tego obowiązku, ale rzadko się to zdarza przy sprawach o winę). Za składanie fałszywych zeznań grozi odpowiedzialność karna – do 8 lat pozbawienia wolności.

Dlatego, gdy przychodzi do mnie Klient i mówi: „Szwagier wszystko potwierdzi, powiem mu, co ma mówić”, od razu ucinam temat. Nie będę ryzykował Twojej sprawy ani wolności Twojego szwagra. Sędziowie rodzinni to wybitni psycholodzy. Widzą, kiedy ktoś recytuje wyuczoną formułkę, a kiedy mówi szczerze, nawet jeśli się myli w datach. Szczerość, nawet chaotyczna, zawsze broni się lepiej niż wyreżyserowane kłamstwo.

Chcesz zacząć działać, ale gubisz się w przepisach? Boisz się, że Twoi świadkowie bardziej zaszkodzą niż pomogą? Umów się na konsultację w mojej kancelarii we Wrocławiu. Ustalimy strategię, przesiejemy listę świadków i wycenimy Twoje szanse na sukces.

„`