Podział pieniędzy na koncie bankowym po rozwodzie

Pieniądze lubią ciszę, ale przy rozwodzie zazwyczaj robią najwięcej hałasu. Kiedy emocje opadają, zaczyna się liczenie. I nagle okazuje się, że konto, które przez lata było „nasze”, dziwnie opustoszało, albo małżonek twierdzi, że to, co zarobił, to wyłącznie jego prywatna sprawa.

Jako adwokat rodzinny we Wrocławiu widzę to niemal codziennie. Walka o pieniądze na rachunkach bankowych bywa bardziej brutalna niż walka o winę. Dlaczego? Bo winą nie zapłacisz za nowe mieszkanie, a przelewem – owszem. Zastanawiasz się, jak zabezpieczyć swoje finanse i czy bankowa tajemnica jest faktycznie tak szczelna? Przejdźmy do konkretów.

Środki na rachunkach bankowych a podział majątku

Zacznijmy od fundamentu. Jeśli nie podpisaliście intercyzy (rozdzielności majątkowej), to w momencie ślubu powstaje między wami wspólność majątkowa. Co to oznacza w praktyce dla Twojego konta w banku?

To proste, choć dla wielu bolesne: pieniądze zgromadzone na rachunku w trakcie trwania małżeństwa są wspólne. Nie ma znaczenia, na kogo jest założone konto. Może być tylko na żonę, tylko na męża albo wspólne. Jeśli środki tam zgromadzone pochodzą z Waszej pracy w trakcie małżeństwa – wchodzą do wspólnego worka przy podziale majątku.

Wielu moich klientów jest w szoku, gdy dowiadują się, że ich „zaskórniaki” trzymane na oddzielnym, tajnym koncie, również podlegają podziałowi. Sąd nie patrzy na nazwę właściciela rachunku, ale na źródło pochodzenia pieniędzy.

Czyja jest pensja wpływająca na konto?

Tu dochodzimy do najczęstszego mitu. Często słyszę w kancelarii: „Mecenasie, ale to ja zarabiałem te pieniądze, żona zajmowała się domem, więc to moje oszczędności”. Błąd.

Zgodnie z Kodeksem rodzinnym i opiekuńczym, wynagrodzenie za pracę każdego z małżonków wchodzi w skład majątku wspólnego. Dopóki trwa wspólność majątkowa (czyli zazwyczaj do uprawomocnienia się wyroku rozwodowego lub ustanowienia rozdzielności), Twoja pensja jest Wasza.

To działa w obie strony. Jeśli Ty zarabiasz 20 tysięcy miesięcznie, a Twój mąż 4 tysiące – obie te kwoty wpadają do wspólnego budżetu. Przy podziale majątku, co do zasady, dzielimy wszystko po połowie, chyba że uda się wywalczyć nierówne udziały w majątku wspólnym (co jest trudne, ale w skrajnych przypadkach możliwe).

Wypłata pieniędzy tuż przed rozwodem – skutki

Zdarza się, że jedno z małżonków, czując pismo nosem, robi „rajd po bankomatach”. Wypłaca gotówkę, robi przelewy na konto mamy, brata czy „zaprzyjaźnionej” spółki. Cel jest jeden: ukrywanie pieniędzy przed rozwodem i wykazanie salda „zero” w dniu sprawy o podział majątku.

Czy to skuteczne? Na krótką metę tak, bo komornik nie zajmie pustego konta. Ale w sądzie to krótka droga do katastrofy. Sąd rozlicza nie tylko to, co jest na koncie w dniu orzekania, ale także to, co zostało z niego bezprawnie uszczuplone.

Oto historia z sali sądowej (zmieniłem dane, by zachować dyskrecję). Pan Tomasz, przedsiębiorca, na tydzień przed złożeniem pozwu przez żonę, wypłacił w gotówce 200 tysięcy złotych. W sądzie twierdził, że „zgubił je w kasynie” i „spłacał stare długi karciane”. Sędzia poprosił o dowody tych długów. Pan Tomasz ich nie miał. Finał? Sąd uznał, że te 200 tysięcy nadal istnieje w jego majątku i przyznał żonie spłatę uwzględniającą tę kwotę. Pan Tomasz musiał oddać żonie pieniądze, których fizycznie (podobno) już nie miał.

Jak zmusić bank do ujawnienia historii konta?

Tutaj przepisy zmieniły się na Twoją korzyść. Kiedyś banki zasłaniały się tajemnicą, a Ty musiałaś/musiałeś wskazać sądowi konkretną nazwę banku, w którym małżonek ma konto. Jeśli mąż miał „tajne konto” w niszowym banku spółdzielczym, często było ono nie do wykrycia.

Obecnie, dzięki nowelizacji przepisów Kodeksu postępowania cywilnego, Sąd ma skuteczne narzędzia do poszukiwania majątku. Nie musisz już bawić się w detektywa. W sprawie o podział majątku sąd może (na Twój wniosek) skierować zapytanie do centralnej bazy w systemie Ognivo.

Pozwala to ustalić wszystkie rachunki bankowe należące do małżonka – nawet te, o których istnieniu nie miałaś/miałeś pojęcia. Po ustaleniu listy banków, sąd uchyla tajemnicę bankową i żąda historii operacji. Wtedy czarno na białym widzimy:

• Gdzie uciekały przelewy.
• Jakie kwoty były wypłacane w bankomatach.
• Czy małżonek nie opłacał czynszu za „tajne” mieszkanie.

Twoja wiedza jest nadal cenna, ale dzięki nowym przepisom systemowym, ukrycie środków stało się znacznie trudniejsze.

Chcesz zacząć działać, ale gubisz się w nowych przepisach? Umów się na konsultację w mojej kancelarii we Wrocławiu. Ustalimy strategię i wycenimy Twoje szanse.