Brak współżycia w małżeństwie. Czy to koniec, czy dopiero początek walki w sądzie?

Wchodzisz do mojej kancelarii, siadasz w fotelu i przez pierwsze minuty rozmawiamy o pogodzie. Wiem, że zbierasz się na odwagi. W końcu pada to zdanie: „Mecenasie, my już ze sobą nie śpimy. Od lat”.

Widzę w Twoich oczach wstyd, frustrację, a czasem ogromne poczucie winy. Czy masz prawo odejść, bo sypialnia stała się magazynem na nieużywane emocje? Czy sąd zrozumie, że dla Ciebie bliskość to tlen, którego Ci odcięto?

Odpowiem Ci wprost, bez prawniczego bełkotu: Seks w małżeństwie jest prawnym obowiązkiem. Brzmi to mało romantycznie, prawda? Ale z punktu widzenia Kodeksu Rodzinnego, ustanie więzi fizycznej jest sygnałem, że małżeństwo umiera. Często pytacie mnie o rozwód z orzekaniem o winie właśnie w kontekście „zimnej sypialni”. Jak to ugryźć procesowo?

Trzy więzi, które trzymają Was razem (lub nie)

Sąd, badając czy Wasze małżeństwo się rozpadło, patrzy na trzy filary: więź duchową (czy się kochacie), więź gospodarczą (czy prowadzicie wspólny dom) i właśnie więź fizyczną.

Jeśli mieszkacie razem jak lokatorzy, macie osobne półki w lodówce i osobne łóżka, to dla sądu sygnał, że nastąpił trwały i zupełny rozkład pożycia. Brak współżycia jest tu kluczowym dowodem.

Często jednak sprawa jest bardziej skomplikowana. Zdarza się, że więź gospodarcza trwa (bo kredyt, bo dzieci), ale więź fizyczna wygasła dekadę temu. Czy to wystarczy? Tak, ale musimy ustalić, dlaczego tak się stało. Bo w sądzie „dlaczego” decyduje o winie.

Kiedy brak seksu jest winą?

Tu wchodzimy na grząski grunt. Nie każde ustanie pożycia fizycznego obciąża którąś ze stron. Jeśli powodem jest choroba, wiek, czy leki obniżające libido – nikt nie ponosi winy. To są zdarzenia losowe.

Inaczej jest, gdy jedna strona, będąc w pełni sił, świadomie i uporczywie odrzuca partnera. To może być forma znęcania się psychicznego. Jeśli czujesz się w ten sposób karany/a przez współmałżonka, możemy mówić o sytuacji, gdzie przemoc psychiczna a rozwód stają się powiązanymi tematami.

Sąd Najwyższy wielokrotnie podkreślał, że nieuzasadniona odmowa współżycia może być przesłanką do orzeczenia winy. Ale kluczowe jest słowo „nieuzasadniona”. Jeśli mąż jest agresywny, pije lub nie dba o higienę, odmowa żony jest w pełni uzasadniona i nie obciąży jej winą.

Z życia wzięte: „Sypialnia gościnna”

Miałem klienta, nazwijmy go Marek. Przyszedł do mnie zdruzgotany. Żona od 5 lat spała w pokoju dziecięcym, mimo że dzieci były już nastolatkami. Twierdziła, że „Marek chrapie”. Marek zrobił badania, przeszedł zabieg – przestał chrapać. Żona jednak do sypialni nie wróciła.

Podczas procesu wyszło na jaw, że żona po prostu przestała czuć cokolwiek do męża, ale wygodnie jej było w układzie, gdzie on opłacał rachunki. Brak współżycia był manifestacją jej wycofania się z małżeństwa na długo przed pozwem. Sąd uznał winę żony, argumentując, że uporczywe uchylanie się od bliskości, mimo usunięcia przeszkody (chrapania), było celowym działaniem niszczącym więź.

Warto wiedzieć, że w sądzie trudne są kwestie dowodowe. Jak udowodnić, co dzieje się za zamkniętymi drzwiami sypialni? Tu z pomocą przychodzą dowody w sprawie rozwodowej: wiadomości SMS, maile, a czasem zeznania świadków, którym zwierzaliście się z problemów.

Czy można uratować małżeństwo w sądzie?

Paradoksalnie, czasem pozew rozwodowy działa jak kubeł zimnej wody. Zdarza się, że sędzia kieruje parę na mediacje w sprawach rozwodowych. Tam, w bezpiecznych warunkach, pary czasem pierwszy raz od lat mówią głośno o swoich potrzebach seksualnych i emocjonalnych.

Ale jeśli decyzja jest podjęta, brak współżycia jest jednym z najmocniejszych argumentów potwierdzających rozkład pożycia. Sąd nie będzie Was zmuszał do miłości fizycznej. Jeśli tej więzi nie ma, sąd po prostu to stwierdzi.

Co czytać dalej?

Jeśli zastanawiasz się nad strategią, sprawdź koniecznie, czym różni się rozwód bez orzekania o winie od batalii sądowej. Warto też wiedzieć, ile trwa rozwód we Wrocławiu, aby realnie zaplanować swoją przyszłość.

Chcesz zacząć działać, ale gubisz się w przepisach? Umów się na konsultację w mojej kancelarii we Wrocławiu. Ustalimy strategię i wycenimy Twoje szanse.